EU

O szkle

 

 

 

 

 

 

 

  

Rynek od lat przejawia żywe zainteresowanie giętym i hartowanym szkłem. Sam zaś proces wytwarzania wysokiej jakości giętego, hartowanego szkła ewoluuje od chwili swego istnienia. Nieprzerwane prace badawczo-rozwojowe, racjonalne wdrażanie najnowocześniejszych technologii i doświadczenie przemysłowych ekspertów kształtują możliwości wykorzystania szkła w ciągle nowych wymiarach. 

Dzięki temu, że szkło jest tak powszechnie spoty- kanym materiałem, łatwo zapomnieć o tym, że ciągle jeszcze nie w pełni rozumiemy możliwości jego wy- korzystania. Szkło gięte zaczęto stosować w budow- nictwie we wczesnych latach XIX w. Lecz dopiero w latach 90. XX w., kiedy to wyprodukowano pierw- szy poziomy piec do hartowania szkła wyposażo- ny w dodatkowy moduł do gięcia szkła, na rynku pojawiło się gięte szkło hartowane o wystarczająco dobrych własnościach optycznych. W owym czasie jednak jego zastosowanie nadal napotykało sporo ograniczeń i bywało kłopotliwe.

Postępy, zaobserwowane na przestrzeni ostatnich lat, w dziedzinie doskonalenia technologii produkcji szkła, a także doskonalenie metod i techniki obróbki hartowanego szkła giętego oraz dążenie do osiągnięcia najwyższej jakości produktu, wymagały wiele trudu. Zmierzające w tym kierunku prace są nadal kontynuowane.

Proces gięcia i hartowania w skrócie

Nowoczesne, poziome linie produkcyjne do gię- cia i hartowania szkła działają zazwyczaj w następu- jący sposób:
1. Szkło płaskie jest najpierw nagrzewane do tempe
ratury przekraczającej 630oC – tzn. do temperatury tzw. „czerwonego żaru”.
2. Po nagrzaniu znajdujące się w piecu szkło jest prze
mieszczane do modułu gięcia, gdzie nadawana jest mu krzywizna o żądanym promieniu.
3. Szkło może ulec zakrzywieniu w kierunku, w któ
ym się przemieszcza; zjawisko to określa się nazwą ugięcia wzdłużnego.
4. Szkło może się również wygiąć w kierunku po
przecznym, tzn. w kierunku prostopadłym do kierunku, w którym się przemieszcza; zjawisko to z kolei określa się mianem ugięcia poprzecznego.
5. Wygięte szkło jest następnie hartowane poprzez jego szybkie schłodzenie – tak, aby wywołać w nim wysokie naprężenia wstępne.
6. Po wygięciu i zahartowaniu szkło opuszcza piec.

Należy zauważyć, że od lat 90. XX w. zasadnicze etapy całego procesu niewiele się zmieniły. Lecz stosowane technologie już tak.

Hartowane szkło gięte jest mile widziane nie bez przyczyny

Istnieją różne powszechnie stosowane meto- dy gięcia lub zakrzywiania szkła. Należą do nich: gięcie na gorąco, gięcie w trakcie laminowania, gięcie połączone z hartowaniem i gięcie na zim- no. Jednakże tylko metoda gięcia połączonego z hartowaniem posiada zalety, które czynią ją tak atrakcyjną w oczach współczesnych architektów i projektantów.

Przede wszystkim, hartowane szkło gięte jest szkłem bezpiecznym. Nawet, gdy ulegnie rozbiciu, pozostaje bezpieczne dla ludzi. Dlatego też w wypadku wyrobów, które muszą odznaczać się wyso- kim stopniem bezpieczeństwa użytkowania – jak np. szyby okienne, ściany osłonowe, balustrady czy świetliki dachowe – tego rodzaju szkło gięte ma najwięcej zalet z praktycznego punktu widzenia.

Po drugie, gięte szkło hartowane odznacza się nie tylko większą wytrzymałością na obciążenia mechaniczne i termiczne, lecz również odpornością na wpływ wahań temperatury. W rzeczy samej, szkło to wytrzymuje prawie pięciokrotnie większe naprężenia mechaniczne niż szkło gięte odprężane – co stanowi kolejną własność uważaną przez wykonawców za zaletę.

Ostatnim, lecz niemniej ważnym czynnikiem jest fakt, że koszt produkcji giętego szkła hartowanego 

jest niższy od giętego na gorąco szkła laminowane- go, albowiem w tym wypadku gięcie i hartowanie szkła odbywa się w ramach jednego zintegrowane- go procesu technologicznego, zaś operacja lamino- wania nie jest wymagana.

Gięte szkło wnosi do każdej zagospodarowywanej przestrzeni elegancję i energię – i to niezależnie od tego, czy chodzi o budynki i obiekty architektoniczne, czy też o rozbudowę lub przebudowę własnego domu. Z punktu widzenia naturalnego oświetlenia przestrzeni wewnętrznych jest ono centralnym źródłem oświetlenia rzutującym na estetykę wnętrz. Jednakże najważniejszą sprawą jest pewność, że gięte szkło hartowane spełnia wymagania bezpieczeństwa. Ta własność ceniona jest najbardziej.

Jak przedstawia się sytuacja obecnie?

Ogólnie rzecz biorąc, technologia gięcia i hartowania szkła znacznie się rozwinęła i standard, jaki ona dziś sobą reprezentuje daleko odbiega od tego sprzed dziesięciu laty. Tym niemniej nadal jednak istnieją pewne ograniczenia. Dotyczą one głównie maksymalnych wymiarów formatek szkła oraz jego masy i grubości. Trudności pojawiają się również w wypadku potrzeby uzyskania ekstremalnych kształtów szkła.

Obecnie uwzględnienie wspomnianych ograniczeń na etapie projektowania konstrukcji szklanych jest rzeczą konieczną. Z drugiej jednakże strony wytwórcy urządzeń służących do obróbki i przetwórstwa szkła sami stawiają sobie za cel przezwyciężenie tych barier. A biorąc pod uwagę obecny szybki rozwój techniki należy się spodziewać, że w procesie produkcji nastąpią wkrótce gruntowne zmiany, co z kolei umożliwi firmom zajmującym się obróbką i przetwórstwem szkła przełamanie dzisiejszych trudności.

Na przykład, dzięki najnowszym osiągnięciom techniki można obecnie giąć i hartować formatki o znacznie szerszym niż dotąd zakresie wymiarów poprzecznych i grubości. Wśród stosowanych urządzeń znajduje się nowoczesna maszyna, dzięki której po raz pierwszy w historii można nie martwić się własnościami optycznymi szkła – dziś to już problem przeszłości. Obecnie dzięki odpowiedniej technologii uzyskanie z każdej serii produkcyjnej szkła o własnościach optycznych najwyższej jakości nie stanowi już trudności.

To, co przed dziesięciu laty uważane było za rzecz niemożliwą, stanowi dziś efektywną ekonomicznie i dającą się przystosować do różnych warunków metodę produkcji wysokiej jakości szkła giętego, odznaczającą się minimalną długością czasu przejścia, brakiem anizotropii produktu finalnego oraz brakiem potrzeby oprzyrządowania narzędziowego. Dziś dostępne są nawet urządzenia umożliwiające produkcję miękkopowłokowego giętego szkła budowlanego.

Przyszłość giętego szkła hartowanego

Zainteresowanie szkłem o nieregularnych, krzywoliniowych kształtach ciągle wzrasta. I wzrośnie nawet bardziej, gdy tylko projektanci i architekci zrozumieją, jakie możliwości kryją w sobie najnowsze osiągnięcia w dziedzinie gięcia i hartowania szkła.

Świat to różnorodność kształtów. I tak też należy postrzegać szkło – i nasze własne nań spojrzenie. Nic nie uzasadnia dalszego forsowania projektów opartych na zastosowaniu starego szkła płaskiego, teraz bowiem możemy wreszcie skupić zainteresowanie na szkle o kształtach krzywoliniowych.

Gięte i hartowane szkło przestało już być pro- duktem eksperymentalnym. Dzięki toczącym się pracom badawczo-rozwojowym i wdrożonym nowym rozwiązaniom technologicznym produkowane na indywidualne zamówienia szkło gięte łączy w sobie piękno formy z walorami użytkowymi oraz szerokimi możliwościami projektowania i zastosowań w przyszłości, tworząc tym samym nowy potencjał twórczy w świecie szkła. Może ono teraz służyć jako wysokojakościowy, ekonomiczny i bezpieczny materiał mogący przyjmować dziesiątki tysięcy kształtów.

 

Autor: Juha Karisola, GLASTON

 

Źródło: Świat Szkła 04/2018

Aby uzyskać więcej informacji o produktach GLASTON skontaktuj się z: 

Michał Siergiejewicz
gsm: +48.609.685.877
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Tomasz Świątkowski
gsm: +48.693.451.606
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.